Stageprogramma's medische stralingsfysica*
Geachte Collega,
In het BS van 23/11/2012 verscheen een besluit i.v.m. stageprogramma's medische stralingsfysica.
met collegiale groeten, het ASGB-bestuur
[divider line_color="#ddd"]
Publicatie: 2012-11-23
FEDERALE OVERHEIDSDIENST BINNENLANDSE ZAKEN
7 NOVEMBER 2012. - Besluit houdende vaststelling van de stageprogramma's medische stralingsfysica voor radiotherapie, radiologie en nucleaire geneeskunde
Het Federaal Agentschap voor Nucleaire Controle,
Gelet op het koninklijk besluit van 20 juli 2001 houdende algemeen reglement op de bescherming van de bevolking, van de werknemers en het leefmilieu tegen het gevaar van de ioniserende stralingen, artikel 51.7.3. gewijzigd bij koninklijk besluit van 26 april 2012;
Overwegende het advies van de medische jury van 20 september 2012,
Besluit :
Artikel 1. Het stageprogramma radiotherapie omvat minstens volgende onderwerpen :
1. Externe bestraling :
1° Simulatie van de behandelingen :
a) gebruik van een conventionele simulator en/of CT-simulator;
b) kwaliteitscontrole simulator en/of CT-simulator;
c) basisbegrippen kwaliteitscontrole CT;
2° Planning van de behandelingen :
a) gebruik van algoritmes en modellen voor dosisberekeningen;
b) kwaliteitscontrole van het computer planningssysteem;
c) basisprincipes van het in ontvangst nemen van een computer planningssysteem vóór de eerste klinische ingebruikname;
d) basisprincipes van de afstemming van de bundelmodellering in een computer planningssysteem;
e) planning van de behandeling van de patiënt :
i. 2D;
ii. 3D;
iii. IMRT;
iv. VMAT;
f) bijwonen van klinische stafvergaderingen;
g) onafhankelijke Monitor Unit-berekening;
3° Bestraling :
a) gebruik van een lineaire versneller;
b) gebruik van een « Record and Verify »-systeem;
c) mechanische en dosimetrische kwaliteitscontrole van de lineaire versneller;
d) calibratie van fotonenbundels en elektronenbundels;
e) basisprincipes van het in ontvangst nemen van een lineaire versneller vóór de eerste klinische ingebruikname;
f) kwaliteitscontrole van de hulpstukken van de lineaire versneller;
g) in-vivo dosimetrie;
h) kwaliteitscontrole van « image-guided » radiotherapiesystemen (IGRT);
i) verificatie van de totale patiëntbehandelingsketen;
j) kwaliteitscontrole en toepassing van van speciale technieken : totale lichaamsbestraling, craniale of extra-craniale stereotactische radiotherapie, intra-operatieve radiotherapie;
2. Brachytherapie :
1° Toepassing LDR/PDR/HDR;
2° Dosisspecificatie en -berekening;
3° Kwaliteitscontrole van de « remote afterloaders »;
4° Broncalibratie;
5° Kwaliteitscontrole van het computer planningssysteem;
6° Manuele berekening van de behandelingstijd;
7° Stockbeheer radioactieve bronnen;
8° Omgaan met radioactieve besmettingen;
9° Beheer van radioactief afval;
3. Kwaliteitscontrole en karakteristieken van dosimetrie apparatuur.
4. Incidenten en (bijna-)incidenten en risico-analyse in radiotherapie.
Art. 2. Het stageprogramma radiologie omvat minstens volgende onderwerpen :
1. Conventionele radiologie :
1° Werking en gebruik van hardware en software;
2° Jaarlijkse kwaliteitscontrole (teletafel, plafondophanging, mobiel);
3° Donkere kamer en ontwikkelsysteem;
4° Sensitometrie en densitometrie;
5° Lichtkasten en lezingsomstandigheden;
6° Monitoren;
7° Evaluatie van de beeldkwaliteit;
8° Continue monitoring van de beeldvormingsketen;
2. Mammografie :
1° Werking en gebruik van hardware en software;
2° Jaarlijkse kwaliteitscontrole van het analoge mammografietoestel (film-scherm);
3° Donkere kamer en ontwikkelsysteem;
4° Sensitometrie en densitometrie;
5° Lichtkasten en lezingsomstandigheden;
6° Monitoren;
7° Opvolging van de dagelijkse en wekelijkse kwaliteitscontrole;
8° Jaarlijkse kwaliteitscontrole van het digitaal mammografietoestel volgens het Euref protocol;
9° Evaluatie van de beeldkwaliteit;
3. Dentale radiografie :
1° Werking en gebruik van hardware en software;
2° Jaarlijkse kwaliteitscontrole van het ortho-pantomografisch, intra-oraal en cephalometrisch toestel;
3° Jaarlijkse kwaliteitscontrole cone-beam CT;
4° Evaluatie van de beeldkwaliteit;
4. CT :
1° Werking en gebruik van hardware en software;
2° Jaarlijkse kwaliteitscontrole, met inbegrip van de kwaliteitscontrole van de buis;
3° Kwaliteitscontrole CT van een hybride systeem (SPECT-CT of PET-CT);
4° Evaluatie van de beeldkwaliteit;
5° Continue monitoring van de beeldvormingsketen;
5. Interventionele radiologie en cardiovasculaire beeldvorming :
1° Werking en gebruik van hardware en software;
2° Jaarlijkse kwaliteitscontrole;
3° Evaluatie van de beeldkwaliteit;
4° Continue monitoring van de beeldvormingsketen;
6. Dosimetrie :
1° Opstellen en valideren van meet-methoden voor alle types röntgentoestellen;
2° Karakterisatie van dosimetrie apparatuur : ionisatiekamers, TLD, films, personen-dosimeters;
3° Bepalen van courante dosimetrische grootheden : intrededosis, DAP, AGD, CTDIvol, DLP en orgaandosissen;
4° Patiëntdosimetrie :
a) retrospectieve evaluatie van de individuele dosis;
b) bepalen van de dosis aan de foetus ten gevolge van een accidentele blootstelling van een zwangere vrouw;
c) bepalen van de huiddosis ten gevolge van een langdurige blootstelling;
d) bepalen van de dosis bij kinderen;
e) uitvoeren van de wettelijke verplichtingen inzake patiënt-dosimetrie;
5° Optimalisatie van de patiëntendosis :
a) kennis van de vakliteratuur, in het bijzonder de studies van het FANC;
b) toepassen van de optimalisatie maatregelen die eruit voortkomen;
6° Optimalisatie van de beeldkwaliteit :
a) kennis van de vakliteratuur en uitvoering probleemanalyse;
b) toepassen van de optimalisatie maatregelen die eruit voortkomen;
7° Basisprincipes van regelmatige constantheidsverificatie.
Art. 3. Het stageprogramma nucleaire geneeskunde omvat minstens volgende onderwerpen :
1. Activiteitsmeter :
1° Werking en gebruik van hardware en software;
2° Jaarlijkse kwaliteitscontrole;
2. Conventionele gammacamera :
1° Werking en gebruik van hardware en software (acquisitie en verwerking);
2° Jaarlijkse kwaliteitscontrole;
3° Opvolging van de andere kwaliteitscontroles;
4° Evaluatie van de beeldkwaliteit;
3. SPECT :
1° Werking en gebruik van hardware en software (acquisitie en verwerking);
2° Jaarlijkse kwaliteitscontrole;
3° Opvolging van de andere kwaliteitscontroles;
4° Evaluatie van de beeldkwaliteit;
4. PET :
1° Werking en gebruik van hardware en software (acquisitie en verwerking);
2° Jaarlijkse kwaliteitscontrole;
3° Opvolging van de andere kwaliteits-controles;
4° Evaluatie van de beeldkwaliteit;
5. Hybride systemen :
1° Basisbegrippen kwaliteitscontrole CT;
2° Analyse nauwkeurigheid van de co-registratie;
6. Metabole therapie :
1° Organisatie, dosimetrie en stralingsbescherming voor de verschillende types metabole therapieën.
7. Interne dosimetrie in therapie en diagnose :
1° Kennis en gebruik van het MIRD principe voor interne dosimetrie;
2° Gebruik software;
3° Kwantitatieve beeldvorming;
4° Controle van de aan de patiënt toegediende dosis;
8. Veilig omgaan met radioactiviteit :
1° Stockbeheer radioactieve bronnen;
2° Omgaan met radioactieve besmettingen;
3° Beheer van radioactief afval.
Brussel, 7 november 2012.
De Directeur-generaal,
W. DE ROOVERE